Lab informatiekunde

Publicatieruimte voor studenten informatiekunde (faculteit Letteren, KU Leuven)

Is censuur nog van deze tijd? Vraag het aan Poetin...

Posted:
dec 12, 2015

Author:
y.loete

Categories:

Censuur in Rusland

Wat mag ik weten?

Over

Yaël Loete (1996) is een studente, 2e BAC, aan de KU Leuven, en volgt de opleiding 'Slavistiek en Oost-Europakunde'.

Zij schrijft over de censuur in Rusland. Een onderwerp dat al vaak aan bod gekomen is tijdens de colleges over de Russische literatuur, maar recentelijk ook geen vreemde is geweest in de nieuwsberichten over politieke ontwikkelingen in Rusland met betrekking tot o.a. toegang tot het Internet, Facebook, enz.

Volgens Medvedev (premier van Rusland) moet niet alleen het "recht op informatie", maar ook het "recht op bescherming tegen gevaarlijke inhoud" gerespecteerd worden.
Poetin omschreef het Internet ooit als "een project van de CIA".

In de 'World Press Freedom Index' staat Rusland dit jaar (2015) slechts op de 152ste plaats in de wereldranglijst. Het deelt daarmee ongeveer dezelfde positie als landen zoals Turkije, Libië, Irak en Egypte. Voor België is dit de 14e plaats. Deze beoordeling gebeurt o.a. op basis van de omgeving en (zelf)censuur, onafhankelijkheid van de media, pluralisme, maar ook misbruik en het gebruik van geweld.

Hoeveel vrijheid is er? Wat mogen we weten?



Is censuur nog van deze tijd? Vraag het aan Poetin…

Wat gebeurde er met de censuur na de val van het Communisme?

Na 1990 kwam er een nieuw mediasysteem waarbij vrijheid van meningsuiting, commerciële media en publieke opinie nu ook van toepassing waren op Rusland.

Rond 1995 werd het policentrische politieke model ingevoerd, d.w.z. dat de verschillende machtsgroepen een deel van de macht bezaten en dat de media door hen werd gebruikt om de publieke opinie in hun voordeel te beïnvloeden.

Vladimir Poetin verandert in 2000 opnieuw de media, in een monocentrisch systeem, want "dit zou stabiliteit en veiligheid creëren". De Russische staat kreeg zo'n 70% van de elektronische media, 80% van de regionale media en 20% van de nationale pers. Met als gevolg dat Poetins mening in elk mediakanaal doorklinkt en dat de persvrijheid ernstig beperkt wordt door het gebrek aan pluralisme en mediaconcurrentie.

Alleen pro-Poetin journalisten kregen bepaalde voordelen en mochten overheidsinformatie bekijken. De andere journalisten worden geweigerd voor persconferenties of vervolgd. De staat kon ook de licentie van journalisten, kranten of televisiemaatschappijen afnemen.

De Russische televisie kent slechts 2 soorten: staatsbestuurde zenders en zenders die enkel commercieel en entertainend zijn. En de staatsbestuurde televisie word ofwel bestuurd door de overheid of door zij die loyaal zijn aan de overheid.

2008 - 2015 | Internetwetgeving

2008
“Rusland werkt in het geheim aan een wet die de online bewegingsvrijheid van zijn inwoners nog steviger beperkt dan in China. Niet alleen wil de regering staatscontrole over websites en e-mailverkeer, zij zal ook bezoek aan verboden websites strafbaar stellen.” (ZDNet)

2012
Rusland keurt de wet op 'internetcensuur' goed. D.w.z. dat de autoriteiten sites met 'ongewenste inhoud' wettelijk kunnen sluiten.
De wet was officieel bedoeld voor een betere kinderbescherming om websites te blokkeren die druggebruik of zelfmoord aanmoedigen.
Er volgde echter veel protest op deze nieuwe regeling. De oppositie meent dat de wet tegen de democratische ontwikkeling van het land gericht is en dat het Internet als een van de laatste vrije ruimten voor vrijheid van meningsuiting wordt beschouwd.

2014
In april 2014 keurt de Russische regering een wet goed die de activiteiten van internetbedrijven aan banden legt en het internetgebruik van Russen monitort, hun Google-zoektermen en Facebook-posts zullen hierdoor zeker 6 maanden opgeslagen worden.
Poetin beweert dat deze wet dient om Amerikaanse veiligheidsdiensten tegen te werken bij het zoeken naar informatie, maar deze werd in maart 2014 echter al gebruikt bij de campagne tegen de oppositieleider Alexei Navalny.
Het gevolg van de wet zal slechts zijn dat de Russische burger nog meer afgesloten wordt van de globalisatie en dat alle andersoortige informatie hem wordt ontzegd.

2015
Rusland dreigt Google, Facebook en Twitter te blokkeren indien zij niet de gegevens van Russische bloggers aan de overheid geven. “Zij dienen zich aan de Russische wet te houden”, aldus Roskomnadzor, die optreedt als Russische mediawaakhond.
Maar volgens critici van Poetin gaat het om steeds meer tekenen van censuur. Bloggers die veel worden gelezen bijvoorbeeld, moeten om te mogen blijven bloggen, nu hun identiteit door de overheid laten controleren.



Contact

Als je nog vragen hebt over of toevoegingen aan dit onderwerp, aarzel dan niet om mij te contacteren.

Yaël Loete
E-mail: y.loete@gmail.com
Gsm: 0400/01 02 03

© Yaël Loete | 2015